
Στην Ανατολία υπάρχει ένας λαός χωρίς πατρίδα, οι Κούρδοι. Χρόνια τώρα μάχονται για αυτοδιάθεση βρισκόμενοι ανάμεσα στις συμπληγάδες μεγάλων κρατών και συμφερόντων. Πρόσφατα πάρθηκε η απόφαση να τερματίσουν τον πολυετή ένοπλο αγώνα τους και να αξιώσουν τις διεκδικήσεις τους με πολιτικά μέσα.
Κούρδοι: πολιτισμικά χαρακτηριστικά
Πληθυσμιακά οι Κούρδοι φτάνουν τα 40 εκατομμύρια και είναι διαμοιρασμένοι σε πολλά κράτη. Στην Τουρκία βρίσκονται 15,400,000, στο Ιράν 12,000,000, στο Ιράκ 8,000,000, στην Συρία 4,000,000, και 2,000,000 στην διασπορά.

Το εθνώνυμο Κούρδος προέρχεται από την λέξη Κιούρτ που σημαίνει ήρωας. Η πρώτη επίσημη αναφορά στους Κούρδους γίνεται στην Κάθοδο των Μυρίων του Ξενοφώντα όπου αναφέρονται ως Καρδούχοι. Μιλούν την Κουρδική γλώσσα που είναι ιρανογενής με ρίζες στα Περσικά και στα Παστού. Ωστόσο οι διάσπαρτοι πληθυσμοί των Κούρδων δεν διαθέτουν ομοιογένεια.
Γλωσσικά χρησιμοποιούν λατινικούς χαρακτήρες σε Τουρκία και Συρία, αραβικό αλφάβητο στο Ιράν και κυριλλικό αλφάβητο στις χώρες που προέρχονται από την πρώην Σοβιετική Ένωση.
Όσων αφορά την θρησκεία, οι Κούρδοι στην συντριπτική πλειοψηφία τους είναι Σουνίτες μουσουλμάνοι σε ποσοστό 80% ενώ το υπόλοιπο 20% περιλαμβάνει Σιίτες, Γιαζίντι, Ζωροάστρες, Σαμπάκ, Χριστιανούς και Εβραίους.
Ιστορικό υπόβαθρο
Ζώντας ανάμεσα σε δύο αυτοκρατορίες, την Οθωμανική και την Περσική, ποτέ δεν κατάφεραν να δημιουργήσουν μια ανεξάρτητη κρατική οντότητα. Στην καλύτερη των περιπτώσεων εξασφάλιζαν απλώς την αυτονομία τους.
Με το πέρας του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, η Οθωμανική Αυτοκρατορία ηττημένη υπογράφει την Συνθήκη του Μούδρου (1918) με τους συμμάχους της Αντάντ (Μεγάλη Βρετανία, Γαλλία, Ιταλία, Ελλάδα, Ρωσία, Η.Π.Α.). Δεσμευτική ρήτρα μεριμνά για την αναγνώριση των Κούρδων ως πολιτική οντότητα και την δημιουργία ανεξάρτητου κράτους.
Στη συνέχεια με την Συνθήκη των Σεβρών (1920), πάλι προβλέπεται η δημιουργία κουρδικού κράτους. Όμως, η άνοδος του Μουσταφά Κεμάλ και η εξέλιξη της Μικρασιατικής Εκστρατείας (1919-1922) οδήγησε στην υπογραφή της Συνθήκης της Λωζάνης (1923) η οποία ναυάγησε κάθε σχέδιο για κουρδική ανεξαρτησία.
Τον Ιανουάριο του 1946, μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, ο Κούρδος ηγέτης Γκαζί Μοχάμεντ ανακηρύσσει την δημιουργία του κράτους της Κουρδικής Δημοκρατίας του Μαχαμπάντ στα βόρεια του Ιράν. Αυτή η κρατική οντότητα που είχε την ανεπίσημη ενθάρρυνση από την Σοβιετική Ένωση, διήρκεσε 11 μήνες αλλά καταπνίγηκε μετά από αιματηρή επέμβαση του ιρανικού στρατού.
Το 1978 ιδρύεται στην νοτιοανατολική Τουρκία από φοιτητές με επικεφαλή τον Αμπντουλάχ Οτσαλάν το Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν (PKK) με στόχο τη δημιουργία ενός κουρδικού κράτους. Από το 1984 το PKK ξεκινάει τον ένοπλο αγώνα με το τουρκικό κράτος.

Τουρκία VS Κουρδικός Απελευθερωτικός Στρατός (1984 – 2026;)
Μια διαμάχη που μαίνεται 40 χρόνια. Από τη μία η διατήρηση της εδαφικής ακεραιότητας και της κοινωνικής συνοχής για την Τουρκία. Υπαρξιακού χαρακτήρα για τον Κουρδικό λαό, μιας και δεν έχει συσταθεί ακόμα Κουρδικό κράτος παρά το γεγονός ότι πληθυσμιακά οι Κούρδοι φτάνουν τα 40 εκατομμύρια.
Τον Φεβρουάριο του 2025, ο ιδρυτής του Εργατικού Κόμματος του Κουρδιστάν, Αμπντουλάχ Οτσαλάν, που βρίσκεται υπό κράτηση στην Τουρκία από το 1999, καλεί τα μέλη της οργάνωσης σε πλήρη αφοπλισμό και στην παύση του ένοπλου αγώνα. Τον Μάρτιο οι μαχητές του PKK ανακοινώνουν ότι συναινούν με την προϋπόθεση το τουρκικό κράτος να τους χορηγήσει αμνηστία και πολιτικά δικαιώματα.
Τον Αύγουστο του 2026, το τουρκικό κοινοβούλιο υπερψηφίζει νομοσχέδιο το οποίο παρέχει αμνηστία σε όσους μαχητές του PKK δεν έχουν διαπράξει σοβαρά αδικήματα.
Ανθρώπινες απώλειες πολέμου: 45,000.
























